Đó là trường hợp của cô L.N.H tại TP. HCM. Cụ thể, câu hỏi của cô H chuyển đến cho Luật Như Ý năm 2022 như sau “Năm 1997, Ba tôi có mua của người hàng xóm một mảnh đất bằng giấy tay tại Quận Bình Tân. Nay Ba tôi vì tuổi già sức yếu đã qua đời, gia đình tôi có tất cả 6 anh chị em. Mẹ tôi đã mất năm 1999. Lúc còn sống, Ba tôi cũng nhờ hai bên dịch vụ khác và mất 7 năm nhưng vẫn không ra được sổ. Xin hỏi, anh em tôi có thể xin cấp sổ đỏ cho thửa đất trên và chia thừa kế hay không?”
Cấp sổ đỏ cho đất mua bằng giấy viết tay
Trường hợp của cô L.N.H là trường hợp điển hình cho rất nhiều trường hợp nhận chuyển nhượng quyền sử dụng đất (mua đất) nhưng tại thời điểm giao dịch bên chuyển nhượng (bên bán) chưa được cấp giấy chứng nhận quyền sử dụng đất (chưa được cấp sổ). Do nhiều yếu tố khác nhau mà đến thời điểm giao dịch, bên chuyển nhượng vẫn chưa được cấp giấy chứng nhận quyền sử dụng đất. Có thể kể đến những lý do như chưa đủ điều kiện cấp sổ, do tập quán mua bán tại địa phương, do nhận thức pháp luật,….
Đến nay, không chỉ riêng tại TP HCM mà rất nhiều địa phương khác vẫn tồn tại hiện trạng nhà, đất đã sử dụng từ rất lâu, qua nhiều đời nhưng vẫn chưa được cấp giấy chứng nhận quyền sử dụng đất, quyền sở hữu nhà ở và tài sản khác gắn liền với đất. Và nhiều sự kiện pháp lý vẫn thường xuyên xảy ra xoay quanh câu chuyện “đất chưa có sổ” như tranh chấp quyền sử dụng, chưa thể chia thừa kế khi “chủ đất” qua đời, không thể vay ngân hàng, chuyển nhượng cho người mới vẫn phải theo phương án “bán giấy tay” hay một phương án mà các bên hiện nay hay dùng là “mua bán vi bằng”.
Tuỳ thuộc vào từng trường hợp cụ thể, căn cứ quy định của pháp luật, Như Ý sẽ tư vấn cho khách hàng các phương án giải quyết khác nhau. Ví dụ, ở trường hợp của cô L.N.H ban đầu, Luật Như Ý đã tiếp nhận và đại diện các đồng thừa kế thực hiện các nghiệp vụ pháp lý cần thiết để được cấp giấy chứng nhận quyền sử dụng đất trước và sau đó phân chia di sản thừa kế. Cụ thể:
Bước 1: Tiếp nhận yêu cầu của gia đình. Đại diện Như Ý gặp khách hàng và tập hợp những tài liệu gia đình khách hàng đang lưu giữ, văn bản phản hồi của Uỷ ban nhân dân quận Bình Tân ở các lần xin cấp giấy chứng nhận trước, liệt kê cho khách hàng những loại văn bản khác cần thiết phải thực hiện để phục vụ việc xin cấp giấy chứng nhận;
Bước 2: Xin cấp giấy chứng nhận quyền sử dụng đất cho các đồng thừa kế, do một trong các đồng thừa kế đại diện ký tên trên các văn bản và đứng tên trên giấy chứng nhận;
Bước 3: Thực hiện thủ tục khai nhận di sản thừa kế tại văn phòng công chứng. Sau thời gian niêm yết tại UBND Phường nơi có bất động sản, phòng công chứng lập văn bản khai nhận di sản thừa kế cho các đồng thừa kế;
Bước 4: Thực hiện thủ tục đăng ký biến động đất đai tại chi nhánh văn phòng đăng ký đất đai quận Bình Tân.
Đất mua giấy tay có thể chia thừa kế được không?
Trong trường hợp của cô L.N.H, các đồng thừa kế đồng lòng, tình cảm anh chị em trong gia đình vẫn rất tốt đẹp nên Luật Như Ý đã hướng khách hàng theo hướng cấp giấy chứng nhận quyền sử dụng đất cho các đồng thừa kế. Tuy nhiên, trên thực tế vẫn không ít trường hợp sau khi người để lại di sản qua đời, các đồng thừa kế có sự tranh chấp và yêu cầu phân chia di sản thừa kế là bất động sản trước khi được cấp giấy chứng nhận. Trong trường hợp này, tài sản thừa kế là bất động sản mặc dù chưa được cấp giấy chứng nhận quyền sử dụng, Toà án vẫn có thể tiến hành giải quyết theo hướng dẫn tại Nghị quyết 02/2024/NQ-HĐTP của Hội đồng thẩm phán Toà án nhân dân tối cao. Cụ thể như sau:
– Đối với đất do người đã mất để lại mà người đó đã có Giấy chứng nhận thì quyền sử dụng đất đó là di sản.
– Đối với trường hợp đất do người đã mất để lại mà người đó có một trong các loại giấy tờ về quyền sử dụng đất thì quyền sử dụng đất đó cũng là di sản, không phụ thuộc vào thời điểm mở thừa kế.
– Trường hợp người đã mất để lại quyền sử dụng đất mà đất đó không có Giấy chứng nhận hoặc không có một trong các loại giấy tờ về quyền sử dụng đất nhưng có di sản là nhà ở, vật kiến trúc khác gắn liền với đất đó mà có yêu cầu chia di sản thừa kế, thì được phân biệt như sau:
+ Trường hợp đương sự có văn bản của UBND cấp có thẩm quyền xác nhận việc sử dụng đất đó là hợp pháp, nhưng chưa kịp cấp Giấy chứng nhận (đủ điều kiện cấp Giấy chứng nhận) thì Toà án giải quyết yêu cầu chia di sản là tài sản gắn liền với đất và quyền sử dụng đất đó.
+ Trường hợp đương sự không có văn bản của UBND cấp có thẩm quyền xác nhận việc sử dụng đất đó là hợp pháp, nhưng có văn bản của UBND cấp có thẩm quyền cho biết rõ là việc sử dụng đất đó không vi phạm quy hoạch và có thể được xem xét để giao quyền sử dụng đất thì Toà án giải quyết yêu cầu chia di sản là tài sản gắn liền với đất.
+ Trường hợp UBND cấp có thẩm quyền có văn bản cho biết rõ việc sử dụng đất đó là không hợp pháp, di sản là tài sản gắn liền với đất không được phép tồn tại trên đất đó thì Toà án chỉ giải quyết tranh chấp về di sản là tài sản trên đất đó.
THỦ TỤC CẤP GIẤY CHỨNG NHẬN QUYỀN SỬ DỤNG ĐẤT
Trên đây là một ví dụ thực tế trong rất nhiều trường hợp nhà, đất chưa được cấp giấy chứng nhận quyền sử dụng, quyền sở hữu. Tuỳ thuộc vào từng trường hợp cụ thể, quy định của pháp luật về nhà ở, đất đai tại thời điểm đó mà Luật Như Ý có hướng dẫn cụ thể đến khách hàng.
Trường hợp quý khách hàng có yêu cầu dịch vụ về pháp lý bất động sản có thể liên hệ với Luật Như Ý để được tư vấn, hỗ trợ thực hiện dịch vụ.
QUY TRÌNH LÀM VIỆC TẠI LUẬT NHƯ Ý
Bước 1: Khách hàng liên hệ với Như Ý qua số điện thoại 0826 890 890 để đưa ra yêu cầu tư vấn và cung cấp dịch vụ;
Bước 2: Nhân sự phụ trách của Như Ý sẽ nghiên cứu sơ bộ hồ sơ, báo phí dịch vụ và phí tư vấn (10% phí dịch vụ) để khách hàng cân nhắc;
Bước 3: Sau khi khách hàng thanh toán phí tư vấn, nhân sự của Như Ý sẽ tư vấn quy trình, thủ tục, những việc cần thực hiện, cần lưu ý cho khách hàng;
Bước 4: Khách hàng sử dụng dịch vụ tại Như Ý sẽ ký kết hợp đồng và thanh toán tiếp tục 70% phí dịch vụ. Phí tư vấn ở Bước 3 sẽ được hoàn lại ở bước thanh toán cuối cùng của quy trình thực hiện dịch vụ.
Trên đây là bài viết của chúng tôi tư vấn về vấn đề “Đất mua giấy tay có thể chia thừa kế được không?“. Hy vọng bài viết có ích cho quý độc giả. Mọi thắc mắc xin vui lòng liên hệ đến số Hottline: 0826.890.890
